Kiedy znajdujemy się w pozycji stojącej, na stosunkowo niewielkiej powierzchni stóp utrzymuje się cały ciężar ciała. Nic zatem dziwnego, że zwiększone obciążenie, długi czas stania, nadwaga i tym podobne czynniki niekorzystnie wpływają na stopy, a co za tym idzie także na mechanikę chodu.

Poduszka tłuszczowa na podeszwie

Na szczęście stopy są wyposażone w mechanizmy zapewniające optymalny chód i zabezpieczające je przed uszkodzeniem. Za utrzymanie wysklepień stóp są odpowiedzialne mięśnie i więzadła. Aby mięśnie pracowały prawidłowo, niezbędne jest także zaopatrzenie mięśni w krew oraz ich unerwienie. Ważnym mechanizmem chroniącym stopę przed nadmiernym obciążeniem jest podściółka tłuszczowa w podeszwie. Tkanka tłuszczowa jest miękka, dobrze amortyzuje i jest podatna na odkształcenia przez podłoże. Poszczególne fragmenty tej tkanki są od siebie pooddzielane, nie dojdzie więc do przemieszczenia tłuszczu z jednego miejsca podeszwy w drugie. Tkanka ta ma też na tyle dużą grubość, że nie może zostać całkowicie ściśnięta. Najgrubsza jest na pięcie (do 2 cm), natomiast najcieńsza po przyśrodkowej części podeszwy, która jest wysklepiona i dlatego nie styka się z podłożem.

Skutki porażeń mięśni

W sytuacji stania na twardym, płaskim podłożu, największy nacisk spoczywa właśnie na pięcie i głowie pierwszej kości śródstopia. Przy wadach postawy lub nierównym podłożu, ten rozkład obciążeń zmienia się. Przy porażeniu którejś z grup mięśni stopy, dochodzi do ustania ich czynności. Zamiast tego dochodzą do głosy grupy mięśniowe działające antagonistycznie w stosunku do porażonej. Pozostają one w stanie permanentnego napięcia i jeśli taka sytuacja utrzymuje się dłużej, to może dojść do ich trwałego skrócenia. Najczęściej dochodzi do porażenia mięśni strzałkowych. W takiej sytuacji przewagę zyskują mięśnie, które odwracają stopę tak, że zostaje ona ustawiona na brzegu bocznym. Fachowo taką sytuację nazywa się stopą szpotawą. Jeśli dochodzi do dodatkowego porażenia mięśnia piszczelowego przedniego, to stopa opada i ustawia się palcami do dołu. To ustawienie nazywa się stopą końsko-szpotawą. Z kolei jeśli dojdzie do porażenia mięśni działających antagonistycznie do mięśni strzałkowych efektem jest stopa koślawa. Przy porażeniu zginaczy stopy, dochodzi do jej ustawienia na pięcie –stopa hakowata. Jeśli dochodzi do porażenia mięśni utrzymujących sklepienie stopy, powstaje płaskostopie, zaś w przeciwnej sytuacji mamy do czynienia ze stopą wydrążoną, która opiera się na podłożu jedynie na palcach i pięcie.

Konsekwencje nieprawidłowej mechaniki stopy

Brak aktywności jednych grup mięśni stopy, permanentna aktywność innych ich partii i postępujące ich skrócenie mają daleko idące konsekwencje w postaci kurczenia się również tkanki łącznej stopy w pewnych okolicach i idącego za tym trwałego zniekształcenia jej szkieletu. Sprawia to, że cała kończyna oparta na takiej stopie funkcjonuje wadliwie i jest nieprawidłowo obciążona. Tymczasem żadna z części układu ruchu nie może pozostawać pod stałym obciążenie, ponieważ prowadzi to do jej niewydolności. W warunkach prawidłowych nie ma takiej sytuacji, a chód odbywa się w określonym rytmie. W momencie kiedy mięśnie, więzadła, lub kości stopy szwankują, dochodzi do jej nadmiernej i nieefektywnej eksploatacji.

Ta strona została znaleziona dzięki:

  • ile procent tluszczu jest na stope
  • unerwienie stopy miejsca podatne